Gümrükte kaçak çay patlaması

Gümrüklerde ele geçirilen kaçak gıda ürünleri içinde bu yıl, kaçak çay önemli bir yer tuttu. Gümrük Müsteşarlığı verilerine göre kasım itibariyle 20 milyon TL değerinde 1 milyon 738 bin kilogram kaçak çay yakalandı. Böylelikle kaçak çay, yakalanan toplam 30.8 milyon TL’lik kaçak gıda ürünleri içinde ilk sırayı aldı.
Gümrüklerde geçen yıl kasım itibariyle ise yalnızca 3 milyon TL’lik kaçak gıda ürünü yakalanmıştı. Müsteşarlık yetkilileri, aradaki farkın bu yıl tek seferde yakalanan büyük ölçekli kaçak maldan kaynaklandığını belirtiyor. Örneğin yıl içinde İstanbul’da yakalanan bir TIR’da 10 milyon TL’lik kaçak çay bulunduğunu kaydeden yetkililer, çay dışında yoğun olarak yakalanan diğer gıda kalemlerinin ise sarmısak, zeytinyağı ve şeker olduğunu söyledi.

Yüksek vergi etkili
Çayda kaçakçılık oranının hep çok yüksek olduğunu belirten Tüm Gıda Dış Ticaret Derneği (TUGİDER) Genel Sekreteri Melahat Özkan ise bunun nedeninin yüzde 145′i bulan Gümrük Vergisi olduğunu söylerken “Bu kadar yüksek vergi konduğunda bu normaldir, giriş yolu bu şekillerde bulunur” dedi. Özkan, bu yılki yakalama oranının yüksekliğinin ise müsteşarlığın son yıllarda geçtiği otomasyon sisteminden kaynaklandığını savunurken “Emin olun, eskiden kaçak giren çok daha fazladır ama şimdi daha çok yakalanıyor. Dolayısıyla kaçak çay arttı diye bakmayın, azalıyordur. Gümrüklerde geçilen otomasyon sistemi çalışmaları hızlandırdı. Yakalamalar da bunun neticesi” dedi.

Suriye’den muz geliyor
Bir süredir sınır ticareti üzerinden çok kaçak mal geldiğini ifade eden Özkan, “Biz komşularıyla çok ticaret yapmayan bir ülkeydik, şimdi yapıyoruz, bu olumlu. Ancak bunun da kaçak ticareti artıracağını öngörmek ve önlem almak lazım. Burada vergili getiren zarara uğrar, takip gerekli” dedi. Bu çerçevede orijini belli olmayan ürünlerin yarattığı tehlikeye de işaret eden Özkan, hükümetin sınır ticaretini canlandırma çabaları içinde bu noktayı atladığını öne sürdü.
Özkan, özellikle yaş meyve sebzede bu kapsamda yapılan kaçakçılığın çoğaldığını belirterek oysa sınır ticaretinin anlaşmaya imza atan ülkelerde yetişen (o ülke orijinli) ürünlerin ticaretini içerdiğini vurguladı. Özkan, “Ama bakıyorsunuz Suriye’den muz, çay geliyor. Bunlar Suriye’de yetişmiyor ki” diye konuştu. Özkan, valilikleri bu duruma karşı uyardıklarını ancak sorunun çözüm yeri olarak Dış Ticaret Müsteşarlığı’na yönlendirildiklerini söyledi.referans